Ben Van Nespen is een Belgische organist en klavecinist, geboren in 1978 in Antwerpen. Hij begon op jonge leeftijd met het bespelen van orgel en klavecimbel en gaf al op vijftienjarige leeftijd zijn eerste orgelrecital. Hij studeerde aan het Lemmensinstituut in Leuven, waar hij zowel orgel als klavecimbel studeerde en zijn meestergraad behaalde. Tijdens zijn opleiding volgde hij masterclasses bij gerenommeerde musici en behaalde hij diverse prijzen, waaronder prijzen voor klavecimbel en orgel. Hij was in 2009 de eerste Belg die de hoofdprijs won op een internationaal orgelconcours. Zijn repertoire beslaat muziek van de zestiende tot en met de eenentwintigste eeuw, met een bijzondere aandacht voor barokmuziek. In 2013 bracht hij zijn eerste solo-cd uit, opgenomen op een historisch orgel in Turnhout, met werken van o.a. Bach, Scarlatti en Buxtehude.
Deze tweede solo cd is ontstaan door een onverwachte ontmoeting tussen Geert Karman, een bekende Nederlandse klavecimbelbouwer, en Andy Lim in Keulen. Ze luisterden samen naar opnames van een clavichord die Geert had gemaakt, via speciale Apogee luidsprekers. De geluidkwaliteit was zo bijzonder dat ze besloten een opname te maken met Van Nespen. Hij speelt daarop de Inventionen en Sinfonien van Bach in een mooie kapel in Millegem, vlakbij Antwerpen. De klavecimbel is gemaakt door Geert Karman. De enige andere set van deze Apogee luidsprekers staat in het centrum van Antwerpen, in een oud gebouw uit de 16e eeuw waar bijzondere vioolinstrumenten worden gemaakt. Hier werd het album trouwens ook op 12 juli gepresenteerd. De opname is eenvoudig maar met veel zorg gemaakt, met twee speciale microfoons en een moderne recorder. De Apogee luidsprekers, die het idee voor de cd gaven, zorgen voor een heel mooi geluid. Dit is belangrijk, vooral nu steeds meer mensen muziek luisteren via streaming en kleine draadloze oortjes, wat niet altijd zorgt voor een goede geluidskwaliteit.
Deze opname van Ben Van Nespen van de Inventionen en Sinfonien van Bach laat duidelijk zien dat het spelen van Bach veel meer is dan mathematisch omgaan met noten. Bach vraagt om een diep begrip van zijn muziek, waarbij elke stem en polyfone lijn zijn eigen karakter en betekenis draagt. Het voortdurende samenspel tussen deze stemmen, het contrapunt, vormt de kern van dit repertoire en maakt het bijzonder uitdagend.
Hoewel deze Inventionen en Sinfonien vaak worden gezien als studiewerken of voorbereidende oefeningen voor Bach’s grotere composities, bewijst deze opname dat ze op zichzelf staande meesterwerken zijn die niet onderdoen voor zijn omvangrijkere werken. Ben Van Nespen toont met zijn uitvoering aan dat deze stukken vol diepgang en expressie zitten, en dat ze een eigen volwaardige plaats verdienen in het klavecimbel- en orgelrepertoire. Elk werk klinkt als een minutieus beschreven emotie die zich manifesteert op een oneindig gevoelenspalet. Door alles in dezelfde toonaard na mekaar te plaatsen, gaat alles ook mooi organisch in mekaar over. Als een groot meer van gewaarwordingen die door mekaar vloeien.
Zijn gedegen voorbereiding en muzikale inzicht zijn duidelijk hoorbaar in elke frase. Van Nespen speelt niet alleen technisch nauwkeurig, maar weet ook de juiste balans en emotie te vinden, waardoor de complexe structuur en subtiliteiten van Bach’s contrapunt tot leven komen. Deze opname maakt de luisteraar bewust van de rijkdom en veelzijdigheid van deze werken, die vaak ten onrechte als ‘oefenstof’ worden bestempeld. Trouwens, iedere klavier-artiest grijpt er tenslotte vroeg of laat naar terug. Alsof men niet zonder kan leven. En dat belang wordt hier benadrukt.
Men voelt bovendien dat Ben Van Nespen tijdens het opnameproces zelf ook gegroeid is in zijn benadering van Bach. Het is het beste bewijs dat Bach voor zowel uitvoerders als luisteraars een eeuwige leraar blijft, die telkens nieuwe inzichten en emoties oproept. Deze opname nodigt uit tot herhaald luisteren, waarbij elke keer nieuwe lagen en gevoelens ontdekt kunnen worden, waardoor Bach’s muziek een voortdurende bron van inspiratie blijft.
Dit maakt deze opname tot een waardevolle toevoeging aan het repertoire en een must voor liefhebbers van oude muziek en barokrepertoire.
Luisterfragment: klik hier.
Een opname van Darling’s Acoustical Delight Cologne DAD2025001