De cd Adieu, uitgebracht bij het label Etcetera, werpt een warm en verfijnd licht op een minder bekend maar bijzonder rijk hoofdstuk uit de Vlaamse romantiek. Met pianomuziek van Jan Blockx en Edgar Tinel plaatst pianist Naruhiko Kawaguchi twee componisten centraal die vooral bekendstaan om hun vocale en religieuze werken, maar die ook voor de piano een verrassend intiem en poëtisch oeuvre nalieten. Het programma focust op karakterstukken, dansvormen en grotere vormen zoals Tinels pianosonate, waardoor zowel de lyrische als de structureel sterke kant van hun schrijfstijl naar voren komt.
Blockx’ muziek ademt een natuurlijke melodische flow, vaak volks aandoend maar steeds verfijnd uitgewerkt. Zijn nocturnes, berceuses en dansen hebben een zachte gloed en een bijna zangerige frasering, alsof de piano een menselijke stem nabootst. Tinel klinkt formeler en dieper geworteld in de laatromantische traditie, met bredere harmonieën en een meer contemplatieve sfeer. In stukken als zijn Morceaux de fantaisie en vooral in de sonate is een componist te horen die niet enkel op emotie mikt, maar ook op architectuur en dramatische spanning.
Wat deze opname bijzonder maakt, is de keuze voor historische piano’s uit de tweede helft van de negentiende eeuw. De klank is transparanter dan die van een moderne concertvleugel, met warmere bassen en een licht parelende diskant. Dat past wonderwel bij deze muziek, die hierdoor minder zwaar en juist intiemer en eleganter klinkt. Subtiele dynamiek en kleurverschillen komen scherp naar voren, waardoor de luisteraar het gevoel krijgt dicht bij de componist te zitten, in een salon eerder dan in een grote concertzaal.
Kawaguchi’s spel is opvallend smaakvol en beheerst. Hij vermijdt romantische overdaad en kiest voor helderheid, lange adem in de melodieën en een natuurlijke rubato. Vooral in de meer lyrische stukken van Blockx toont hij een fijn gevoel voor timing en nuance, terwijl hij in Tinels sonate overtuigt met structuur en spanningsopbouw. Soms zou een fractie meer dramatische durf welkom zijn in de krachtigere passages, maar die ingetogenheid past ook bij de intieme sfeer van de opname.
Als geheel is Adieu niet alleen een ontdekkingstocht door vergeten pianorepertoire, maar ook een stilistisch coherent album dat een duidelijke artistieke visie uitstraalt. De cd laat horen dat Blockx en Tinel veel meer zijn dan voetnoten in de Vlaamse muziekgeschiedenis. Hun pianomuziek blijkt rijk aan emotie, melodie en vakmanschap, en krijgt hier een uitvoering die zowel historisch bewust als muzikaal levendig is. Voor liefhebbers van romantische pianomuziek en voor wie nieuwsgierig is naar het muzikale erfgoed van de Lage Landen is dit een opname die uitnodigt tot herhaald luisteren en herontdekken.
KTC 1840 – Etcetera Records – http://www.outhere-music.com